Het boekje ‘Politische Orte’ lijkt op een soort reisgidsje voor het moderne Berlijn. Zo kan het gebruikt worden. De belangrijkste plaatsen waar de politieke besluiten worden genomen, staan in het boekje vermeldt: het Bundeskanzleramt, de Bundesrat, het Rathaus Schöneberg (John F. Kennedy bezocht dit Rathaus in juni 1963, “ich bin ein Berliner”). Maar ook de Rijksdag, het Berlijnse Gerecht, de Senaat en andere belangrijke politieke locaties. Inclusief de adressen en de openingstijden voor het publiek.
Een aantal locaties die vroeger in gebruik waren door het DDR regiem worden nu door (West) Duitse instanties gebruikt.

Maar ook restaurants als ‘Das Speisezimmer’ zijn een schakel in het politieke besluitvormingsproces. Het is een ontmoetingspunt van vele politici in Berlijn die hun plannen nog eens willen toelichten, voorstellen bij hun disgenoten bespreken, hun politieke beslissingen willen voorbereiden en nieuwe ideën in de week willen leggen.
In ‘Das Speisezimmer’ komen vooral de Groenen en leden van de CDU samen. Misschien dat hier een toekomstige “zwart-groene coalitie wordt voorbereid”, zo melden de auteurs ironisch.
Minister van Milieuzaken, Jürgen Trittin, viert hier regelmatig zijn verjaardag. Het restaurant is een trefpunt van politici die graag met bepaalde journalisten willen praten. Onder het genot van een Berlijns kopje koffie worden de journalisten geïnformeerd hoe de vork in de politieke steel zit.

Een ander belangrijk restaurant is Café Einstein Unter den Linden. Regelmatige bezoekers zijn CDU voorzitter Angela Merkel en minister van Buitenlandse Zaken Joschka Fischer. Hij nam een keer zijn Franse ambtsgenoot Dominique de Villepin mee naar het beroemde café, tijdens een werkbezoek in Berlijn. Ook andere CDU, SPD en Groene politici zitten hier regelmatig aan tafel. Helmut Kohl is hier één keer gesignaleerd. In het restaurant is weinig privacy. De politici zitten normaliter tussen het overige publiek.

In Piccolo, een eethuis aan de Reinhardtstrasse is Angela Merkel regelmatig te gast, net als andere CDU politici. Volgens de uitbater van het etablissement heeft 60% van de gasten wat met politiek te maken. Ook hier worden journalisten in hun gesprekken met politici en leden van het parlement fijntjes op hun journalistieke verantwoordelijkheden gewezen. Soms worden er ook ‘discrete’ zaken besproken. Het gaat met name om journalisten van Focus, Stern, Bild am Sonntag en de Berliner Zeitung. Voor politici is dit een uitkomst. In één keer kan onder het genot van een maaltijd een verzameling journalisten effectief bijgepraat worden. Door hen bereiken de politici miljoenen lezers.
De wanden van Piccolo laten echter één ding duidelijk zien: alcohol en politiek zijn onafscheidelijk met elkaar verbonden. Overal hangen foto’s van drinkende politici, bondspresidenten en ministers die een groot glas Duits bier meester maken.

In Hotel Maritim, op de eerste etage, komen politici samen die “allianties beklinken, intriges in gang zetten, plannen voor de toekomst smeden.” Ook worden hier smaadcampagnes op touw gezet om tegenstanders de mond te snoeren.
Ten tijde van de DDR heette het Hotel Metropol. Nu is Hotel Maritim min of meer een locatie waar de CDU zijn regionale partijconferenties organiseert.

Restaurant Gerstensack is een restaurant speciaal voor meetings van Groenen en SPD politici. Gerstensack is bekend geworden omdat hier in 2001 de rood-groene overgangsregering gevormd werd. De eigenaar van het restaurant is er trots op.
Behalve voor politici is Gerstensack ook een trefpunt van zakenlieden, opinion leaders, ambtenaren en militairen.

Maar de belangrijkste informele plek van samenkomst is de Capital Club. Het is meer een privé business club. De club telt inmiddels meer dan duizend leden, de crème de la crème van het Berlijnse politieke en sociaal-maatschappelijke leven. Leden komen samen in Hotel Hilton, waar de Capitial Club een etage huurt.
De oprichter van deze club, Klostermann, startte soortgelijke initiatieven in Azië, Rusland en Engeland. De London Capital Club en de Golf and Countryclub Brocket Hall, voormalig landbezit van ex-minister president Lord Palmerston, zijn in het bezit van Klostermann.

Leden van de Capital Club hebben ook toegang tot andere soortgelijke clubs in diverse wereldsteden. Nieuwe leden worden alleen aangenomen ‘op aanbeveling’ en moeten rekenen op rond de 4000 euro lidmaatschap, zonder eten en drinken wel te verstaan.
Alleen de namen van de leden van de adviesraad worden bekend gemaakt. Wie er allemaal verder lid zijn, blijft geheim.
Behalve toppolitici waren hier verder Henry Kissinger en Michail Gorbatsjov ooit op bezoek.
Van de webiste http://www.berlincapitalclub.de is het mogelijk het clubblad van het afgelopen jaar te downloaden.

Politische Orte – Wo die Entscheidungen fallen: Vom Café Einstein bis zum Reichstag, Jaron Verlag GmbH, Berlin, 2004, 118 pag.